Theo nhiều chuyên gia kinh tế, hiện tượng bị mất tên miền trên mạng đã xảy ra từ vài năm nay, nhưng các tổ chức, doanh nghiệp ở Việt Nam vẫn chưa nhận thức được mức độ nghiêm trọng của vấn đề. Do đó, vẫn có những doanh nghiệp phải “ngậm đắng nuốt cay” trả hàng trăm triệu đồng để chuộc lại tên cho chính mình.

Hiện nay, nhiều doanh nghiệp lúc đi đăng ký tên miền mới “ngã ngửa” ra vì có người nhanh tay “đăng ký” tên doanh nghiệp trước rồi. Những tên miền này sau đó được gửi theo đường thư điện tử đến cho chủ doanh nghiệp để chào bán với giá ngất ngưởng. Nếu không rao bán, các tên miền cũng có thể được một số nhà đầu cơ thu gom về và giới thiệu rao bán trên mạng, tương tự như các mặt hàng khác, như thẻ SIM điện thoại di động chẳng hạn.

Cũng liên quan đến vấn đề này, Công ty Nghiên cứu và Phát triển thương hiệu MarkMonitor vừa cảnh báo ngày càng nhiều vụ đánh cắp tên miền của những thương hiệu lớn đang diễn ra rất phức tạp và ngày càng tinh vi. Việc trục lợi tên miền thường thể hiện dưới hai xu hướng hoặc là hiện tượng “đầu cơ tên miền” hoặc là “chiếm dụng tên miền”. Nếu đầu cơ tên miền là việc đăng ký trước một số tên miền “đẹp” mà dự đoán hoặc kỳ vọng sẽ chuyển nhượng được, thì chiếm dụng tên miền là việc đăng ký có chủ đích khống chế một tên miền trùng với thương hiệu nổi tiếng nhằm lợi dụng uy tín thương hiệu đó để cạnh tranh hoặc gây cản trở việc quảng bá thương hiệu, thậm chí gây áp lực buộc chủ thương hiệu chuyển nhượng lại. Đơn cử như Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam – Vietcombank. Vietcombank là nhãn hiệu đang được bảo hộ theo Giấy chứng nhận số 28870 ngày 30/11/1998. Tuy nhiên, các tên miền Vietcombank có đuôi “.com”, “.net”, “.org”, “.biz”, “.us” đã được cấp phát cho nhiều tổ chức, cá nhân không phải là của Vietcombank. Tương tự, “Trung Nguyên” là một cái tên rất thông dụng và đã được cộng đồng biết đến, thừa nhận rộng rãi và đang được bảo hộ theo  Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu số 31132. Khi nói đến cái tên này, bất kỳ người tiêu dùng nào cũng đều liên tưởng đến sản phẩm cà phê nổi tiếng của Công ty CP Trung Nguyên. Thế nhưng, ngoài tên miền “trungnguyen.com.vn”, một loạt tên miền “trungnguyen” khác có đuôi “.com”, “.net”, “.us”, “.name” cũng đã được cấp phát nhưng chủ thể đăng ký lại không phải là Công ty CP Trung Nguyên. Gần đây nhất, ông Phạm Việt Anh, Chủ tịch Công ty tư vấn Leftbrain Connector cũng mới nhận được lời đề nghị mua lại tên miền có đuôi .cn từ một công ty tại… Trung Quốc.

  Sở dĩ xảy ra việc chiếm dụng tên miền như trên là do việc đăng ký tên miền tại Việt Nam quá dễ dàng. Bất kỳ ai đăng ký trước đều có quyền ưu tiên được sở hữu một hay nhiều tên miền. Do đó, khi tên miền mà doanh nghiệp dự định đăng ký đã bị người khác đăng ký trước thì coi như doanh nghiệp bị mất quyền đăng ký cho tên miền đó. Như   vậy, hoặc là doanh nghiệp phải chọn một tên miền khác, dài hơn, ít độc đáo hơn; hoặc phải chấp nhận mua lại tên miền đó từ chủ sở hữu của nó (dĩ nhiên với giá cao hơn rất nhiều lần). Không những bị mất quyền đăng ký thương hiệu của mình trên Internet, trong một vài trường hợp, doanh nghiệp còn có thể gặp rắc rối phát sinh do bị chiếm dụng tên miền vào các mục đích cạnh tranh không lành mạnh. Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đăng ký tên của mình trên tên miền phi quốc gia, dùng chung như các tên miền có đuôi .com, .org, .net... Tất cả những tên miền dùng chung này do các hãng cung cấp dịch vụ Internet tư nhân của Mỹ quản lý và kinh doanh. Việc quản lý tên miền ở Mỹ đều dựa trên nguyên tắc bảo hộ sở hữu trí tuệ của nước này, nghĩa là ai đăng ký trước thì người đó có quyền sở hữu. Bởi vậy, nhiều người nước ngoài đã nhạy bén, đánh giá trước đâu là những thương hiệu nổi tiếng của Việt Nam, từ đó nhanh chân đăng ký sở hữu những tên đó trên mạng.

Vấn đề đặt ra đối với mỗi doanh nghiệp Việt Nam là cần xác định nhu cầu của doanh nghiệp mình có cần quảng bá ra thế giới hay chỉ trong nước, từ đó đăng ký sở hữu tên doanh nghiệp trên tên miền chung (phi quốc gia) hay trên tên miền trong phạm vi quốc gia kiểm soát. Nếu các doanh nghiệp chỉ cần quảng bá trong nước, thì việc đăng ký sở hữu tên miền ở Việt Nam cũng cần hết sức nhanh chóng, thận trọng, tránh tình trạng để người khác “hớt tay trên”. Còn đối với doanh nghiệp có nhu cầu đăng ký tên miền dùng chung thế giới, tốt nhất hãy nhanh chóng thực hiện đăng ký sở hữu, ngay cả khi doanh nghiệp chưa có kế hoạch phát triển website.

Theo baocongthuong.com.vn